PANAN’AWON SA LANTAWAN
October 24th, 2009Hinikay ni Padre Ramon Jose Oncog, JCL
Pangutana: Ngano nga dili man pwede momisa ang madre? – Lord Jemarie
Tubag: Dili pwede momisa ang madre tungod kay ang pagmisa gakinahanglan og power of orders nga madawat panahon sa ordinasyon. Unya matud pa sa canon 1024 sa 1983 Code of Canon Law: Only a baptised man can validly receive sacred ordination. Sigun sa maong balaod duha ka butang ang gikinahanglan aron maordinahan ang usa ka tawo: (1) nabunyagan, ug (2) lalaki siya.
Niining modernong panahon mas nakaamgo kita sa kakayahan sa mga babaye sa natad sa politika, negosyo ug uban pa. Mao nga dili ikatingala ngano nga adunay mosukna mahitungod sa ikaduhang requirement. Sa mga tuig 1970s daghan ang mireklamo ni Papa Paulo VI nga ang puro lalaki nga kaparian usa ka babag alang sa ecumenism o panaghiusa sa mga simbahan (sanglit ang ubang Protestanteng simbahan ilabi na ang Anglican Church aduna may mga babaye nga mga pari). Gitubag kini sa Papa sa pag-ingon nga ang Simbahan walay gahum sa pagdawat og mga babaye alang sa pagkapari. Nagpadayon ang mga pagsukna ug busa si Papa Juan Paulo II niadtong Mayo 22, 1994 mipagawas sa sulat Ordinatio Sacerdotalis nga nagkanayon: “…in order that all doubt may be removed regarding a matter of great importance, a matter which pertains to the Church’s divine Constitution itself, in virtue of my ministry of confirming the brethren (see Lk. 22:32) I declare that the Church has no authority whatsoever to confer priestly ordination on women and this judgment is to be definitively held by all the Church’s faithful.”
Klaro kaayo ang pahayag sa Santo Papa. Lalaking binunyagan lang ang pwede makadawat sa ordinasyon. Tinuod, ang maong deklarasyon mora og dili apil sa infallibility (pagka-dili masayup) sa Santo Papa, pero ang pagdeklara niya niini usa ka pagbansay sa iyang labaw nga awtoridad sa pagpanudlo. Ug busa, gipangayo ang atong pagsunod - “religious submission of intellect and will” (cf. canon 752).
Sa laing bahin, samtang miinsistir ang Santo Papa sa maong prinsipyo mipuno siya ug duha ka importanteng punto: (1) wala kini magpasabot sa pagkunhod sa papel sa babaye diha sa Simbahan. Hinoon, “the presence and the role of women in the life and mission of the Church, although not linked to the ministerial priesthood, remain absolutely necessary and irreplaceable…the Church desires that Christian women should become fully aware of the greatness of their mission. Today their role is of capital importance, both for the renewal and humanization of society and for the rediscovery by believers of the true face of the Church.” Aning bahina makahinumdum ta mga babayeng santos nga hangtud karon atong gipasidunggan, sama nila Santa Clara, Santa Teresa di Avila, Santa Teresita sa Batang Jesus (di Lisieux), Santa Catarina di Sienna, ug uban pa. Sa atong panahon karon modayeg kita nila ni Mother Angelica (sa EWTN) ug ni Mother Teresa of Calcutta. Daghan kaayo ang mga kinabuhi nga ilang natandog. Ang atong nasud usab adunay maanindot nga kabilin gikan sa mga madre nga nag-alagad diha sa mga eskwelahan, ospital, orphanages ug uban pang mga institusyon. Dili usab nato makalimtan ang libo-ka-libong mga inahan nga naningkamot sa pagpatubo sa ilang mga anak diha sa espiritu sa Ebanghelyo. (2) Wala mabati nga babag sa ecumenism ang deklarasyon. Hinoon, makapaaghat kini sa dugang pang hisgot-hisgot tali sa mga simbahan mahitungod sa sinugdanan o theological foundation sa pagkapari ug pagkaobispo.
Maghisgot kita ug theological foundation, klaro kaayo sa ebanghelyo nga si Jesus mipili ug mga apostoles nga puro mga lalaki. Wala kitay mabasahan nga parte sa ebanghelyo diin ang Ginoo mihatag og “order” sa pagpasaylo og mga sala, pagpamunyag, paghilog sa masakiton ug pagsaulog sa Eukaristiya ngadto sa mga babaye.
Duna siguroy moingon: “Tungod kana, Father, kay ang mga babaye niadtong panahona wala giisip nga katumbas sa lalaki – second class citizens lang sila - mao nga mga lalaki lang ang gipili sa Ginoo nga mga apostoles.” Tinuod man kini, pero hinumduman usab nato nga ang Ginoo wala magpadiktar sa unsay nabatasan niadtong panahona. Pananglitan iyang gisupak ang balaod sa Sabbath; iyang gisupak ang balaod mahitungod og diborsyo sa mga Judio (cf. Mt.19:3ff); supak sa ilang nabatasan nakigestorya siya og usa ka babaye nga Samaritano (Jn 4:4ff). Kung buot pa ang Ginoo nga mopili og mga babaye nga mga apostoles, iya na unta kining gihimo.
Lain pa, ang Simbahan aduna usay respeto sa gitawag nga sign value sa mga sakramento. Pananglitan, ang Simbahan dili pwede mogamit og softdrink imbis tubig panahon sa Bunyag kay mahanaw ang importante nga simbolismo sa Bunyag nga mao ang paghugas (sa sala). Sa samang paagi, ang pari panahon sa Misa representante ni Cristo kinsa mao ang Pamanhonon nga naghatag sa iyang lawas alang sa iyang asawa nga mao ang Simbahan. Niining paagiha importante kaayo ang simbolismo sa lalaki nga pari.
Leave a Reply
You must be logged in to post a comment.